Ostatnio pojawia się coraz więcej głosów jakoby ustawodawca planował globalne rozwiązanie problemu kredytów frankowych poprzez wprowadzenie specjalnej ustawy frankowej. Szczególnie wyraźny głosy w tej materii zabiera przewodniczący Komisji Nadzoru Finansowego- Jacek Jastrzębski. Czy frankowicze powinni obawiać się interwencji ustawodawcy? Czy wcześniej rząd pomógł frankowiczom zgodnie ze swoimi wyborczymi obietnicami? Co regulować miałaby ustawa frankowa i czy zakaże ona składania pozwów do sądu o unieważnienie kredytów? O tym w dzisiejszym wpisie.
Sytuacja frankowiczów w Polsce – umowy frankowe nieważne
Problem kredytów frankowych w Polsce istnieje od blisko 10 lat. Kolejne rządy obiecywały rozwiązać problem blisko miliona Polaków. Bezskutecznie. Tylko przez ostatnich pięć lat, prezydent Andrzej Duda proponował przewalutowanie kredytów frankowych na złotowe po kursie sprawiedliwym, czy też zwrot tzw. spreadów walutowych. Prezydent proponował też utworzenie Funduszu Konwersji. Żaden z tych pomysłów nie wszedł w życie.
W końcu, po słynnym wyroku w sprawie Państwa Dziubak (więcej na temat wyroku i kontrpozwu banku przeczytacie Państwu tutaj:
Jak pokazują najnowsze statystyki tylko w 2022 roku, frankowicze wygrali z bankami blisko 10 000 razy. Współczynnik wygranych spraw obecnie przekracza już 97 %. Prawie wszystkie to unieważnienia.
Tak jednolita i korzystna linia orzecznicza doprowadziła do sytuacji w której już co 3- ci frankowicz posiadający kredyt pozwał bank. W sądach na rozpoznanie spraw czeka blisko 150 000 pozwów, a liczba ta rośnie z każdym dniem. Sami jako kancelaria zajmująca się od blisko 5 lat kredytami frankowymi (tzw. kancelaria frankowa), zauważamy ogromny wzrost zainteresowania procesem w ostatnim czasie. Codziennie przeprowadzamy nawet po kilkanaście konsultacji z frankowiczami. W 2022 roku uzyskaliśmy blisko 150 korzystnych wyroków.
Niestety tak ogromne zainteresowanie ma też jeden minus. Czas rozpoznania sprawy w sądzie wydłuża się. Obecnie w Poznaniu to już około 3- 4 lata, a w Warszawie nawet 5 lat i dłużej. Chyba jednak warto poczekać kilka lat ale uwolnić się od toksycznego produkty bankowego.
Ugoda z bankiem
Nie wszyscy frankowicze są zainteresowani procesem. Część z nich chciałaby zakończyć spór ugodą. Niektóre banki proponują ugody np. PKO BP czy też Millennium czy Mbank. Ugody te w zależności jednak od czasu, w którym kredyt był brany wcale nie muszą być korzystne dla frankowicza. Dlaczego? Spada bowiem saldo zadłużenia ale rośnie oprocentowanie kredytu (frankowicz przechodzi na oprocentowanie wiborowe). Kredyt w dłuższej perspektywie może okazać się droższy od obecnego.
“Groźby” banków w stronę frankowiczów. Naciski na wprowadzenie ustawy
Banki po wygranych przez frankowiczach procesach o unieważniania umów, zaczęły w kontrofensywie składać pozwy o wynagrodzenie za korzystania z kapitału. Choć sądy polskie zgodnie (może poza nielicznymi wyjątkami) uznawały, iż bankom nie należy się wynagrodzenie kwestia ta pozostawała sporna. Dziś już praktycznie jesteśmy pewni- bankom nie należy się wynagrodzenie. Potwierdził to Rzecznik Generalny TSUE. Więcej na ten temat https://ostaszewskikredytyfrankowe.pl/bez-wynagrodzenia-za-korzystania-z-kapitalu-opinia-rzecznika-generalnego-tsue/
Zdaniem Rzecznika bankom nie należy się żadne świadczenie poza zwrotem kapitału. Co więcej, prawo Unii Europejskie nie stoi na przeszkodzie aby frankowicz mógł żądać takiego świadczenia od banku.
Jedynym ratunkiem dla banków, aby uzyskać jakiekolwiek świadczenie po upadku umowy, pozostała zatem specjalne ustawa frankowa. Naszym zdaniem nie ma jednak szans aby taka ustawa powstała.
Nie będzie ustawy frankowej
Na początek wskazać należy, iż ustawę frankową proponuje wyłącznie KNF, który nie ma nawet inicjatywny ustawodwczej. organ KNF zawsze był zwolennikiem pomocy bankom. Jakie są założenia KNF?
Pomysł zakłada, że klient miałby do wyboru: przewalutowanie kredytu na bazie pomysłu szefa KNF albo pozostanie przy hipotece frankowej z zastosowaniem średniego kursu NBP. Zgodnie z założeniami wszystkie banki musiałyby zaoferować kredytobiorcom przewalutowanie bazujące na zasadach zaproponowanych w grudniu 2020 r, a więc przeliczeniu kredytu tak jakby od początku był to kredyt pln z oprocentowaniem WIBOR. Gdyby jednak frankowicz dalej chciał unieważniania umowy w sądzie wówczas miałby zapłacić podatek od zysku. Co nim by było? Tego do końca nie wiemy.
Dlaczego uważamy że ustawa frankowa nie powstanie?
Po pierwsze jak wskazaliśmy KNF nie ma inicjatywy ustawodawczej.
Po drugie ustawa taka byłaby sprzeczna z dyrektywą 93/13, która nakazuje, aby przedsiębiorca który postępuje nieuczciwie ponosił karę.
Po trzecie, ustawa byłaby sprzeczna wcześniejszym stanowiskiem banków, które wskazywały i przedstawiały opinie prawne konstytucjonalistów z których wynikało, iż systemowe rozwiązanie jest sprzeczne z ustawą zasadniczą i naczelną zasadą- prawo nie działa wstecz…
Co równie ważne, unieważnienie umowy to nie dochód, to sankcja za straty jakie frankowicz ponosił przez cały szereg lat wykonywania wadliwej umowy. Nie ma zatem żadnej racjonalnej podstawy do wprowadzenia podatku w tym zakresie. Przecież nie tylko frankowicz, który poszedł do sądu i wygrał sprawę nie płaci podatku, ale również frankowicz który zawarł z bankiem ugodę pozasądową.
Po piąte, prawo do sądu jest konstytucyjnym prawem każdego obywatela, którego nie można ograniczać. KNF nie może zakazać pozywania banków. Proces o unieważnienia naszym zdaniem zawsze będzie możliwy.
Po szóste. Prawo konstytucyjne stoi na straży równości wobec prawa. Co ustawodawca powiedziałby ponad 30 000 ludzi, którzy już otrzymali wyroki unieważniające umowy i to kilka lat temu. Nagle szanowni państwo: macie do zapłaty na rzecz RP kilkadziesiąt, kilkaset tysięcy podatków? To niewyobrażalne. Pamiętajmy, jesteśmy członkiem Unii Europejskiej, która nie pozwoli na takie prawo, jakie próbuje wykreować przewodniczący KNF.
Podsumowując zdaniem naszej kancelarii nie powstanie ustawa frankowa, która ograniczałaby możliwość dochodzenia praw w sądzie. Być może ustawa frankowa nakaże wszystkim bankom proponowanie ugód ale nikomu nie może nakazać ich zawarcia.
