Cały proces frankowy trwa zwykle kilka lat. W tym czasie sytuacja kredytobiorców, jak też ich plany życiowe, mogą ulec znaczącej zmianie. W szczególności kredytobiorcy często zadają sobie pytanie, co w sytuacji, w której zechcieliby sprzedać nieruchomość, którą nabyli na podstawie zawartej umowy kredytu. Czy taka decyzja wpłynie negatywnie na ewentualny proces? W szczególności, czy może to przyczynić się do przegrania procesu? Czy jest jakiś sposób na zabezpieczenie się na wypadek takiej sytuacji?
Sprzedaż nieruchomości – wcześniejsza spłata kredytu frankowego, czy przeniesienie hipoteki?
Kredytobiorcy, którzy z jednej strony zamierzają pozwać Bank o ustalenie nieważności umowy kredytu, a z drugiej strony noszą się z zamiarem uprzedniego sprzedania nieruchomości, którą nabyli na podstawie tego kredytu CHF, mają co do zasady dwa wyjścia.
Po pierwsze, kredytobiorcy ci mogą dokonać zwykłej sprzedaży nieruchomości, w której następstwie dojdzie do wcześniejszej spłaty kredytu. W takim przypadku bardzo ważne jest to, aby przed wcześniejszą spłatą złożyć w Banku oświadczenie o tym, że spełnienie świadczenia (wcześniejsza spłata) następuje z zastrzeżeniem zwrotu. W takiej sytuacji kredytobiorcy nadal będą mogli występować z pozwem do Sądu przeciwko Bankowi.
Po drugie, kredytobiorcy mogą skorzystać z instytucji przeniesienia hipoteki. Przykładowo, jeśli np. kredytobiorcy mają dwie nieruchomości o podobnej wartości, przy czym jedna jest obciążona hipoteką i to ta ma zostać sprzedana, a w drugiej kredytobiorcy mieszkają, to wówczas kredytobiorcy mogą zawnioskować w banku o przeniesienie hipoteki na tę drugą nieruchomość. Jeśli Bank wyrazi zgodę, to wówczas można zbyć tę pierwszą nieruchomość, bez konieczności wcześniejszego spłacania kredytu. W takiej sytuacji kredyt nadal wiąże kredytobiorców, z tą różnicą, że zmienia się sposób jej zabezpieczenia. Wówczas Bank może być pozwany w normalnym trybie.
Jak wcześniejsza spłata kredytu wpływa na wynik sporu frankowego?
W tym przypadku należy rozróżnić dwie sytuacje:
- wcześniejsza spłata kredytu następuje przez wytoczeniem powództwa. W takiej sytuacji kredytobiorcy powinni złożyć oświadczenie o spełnieniu świadczenia z zastrzeżeniem zwrotu, a następnie w procesie powinni wnosić o zwrot spełnionych świadczeń na skutek przesłankowego ustalenia nieważności umowy kredytu (w tym przypadku nie można zatem wnosić o ustalenie nieważności umowy kredytu, gdyż sąd nie może ustalić nieważności umowy, która już wygasła).
- wcześniejsza spłata kredytu następuje w trakcie procesu frankowego. Ta kwestia staje się bardziej problematyczna. W pierwszej kolejności należy złożyć oświadczenie o spełnieniu świadczenia z zastrzeżeniem zwrotu. Następnie po dokonaniu wcześniejszej spłaty, konieczne jest zmodyfikowania całego powództwa (należy w szczególności rozszerzyć zakres dochodzonego roszczenia o zapłatę). W takim przypadku dojdzie przynajmniej częściowo do przegrania procesu. Sąd będzie bowiem zmuszony do oddalenia roszczenia o ustalenie nieważności (jak już zostało wskazane powyżej, nie można wnosić o ustalenie nieważności wygasłej już umowy). Sąd powinien zasądzić jednak na rzecz kredytobiorców zwrot świadczeń spełnionych na rzecz Banku (a zatem osiąga się główny cel procesu frankowego). Taka sytuacja, dla kredytobiorcy skutkuje to przede wszystkim tym, że traci on szansę na uzyskane zasądzenia pełnej kwoty kosztów procesu, która najprawdopodobniej zostanie zniesiona lub stosowanie rozdzielona pomiędzy kredytobiorcą a bankiem. W niektórych skrajnych przypadkach taka wcześniejsza spłata kredytu może prowadzić do przegrania procesu (wszystko zależy tutaj jednak od okoliczności konkretnej sprawy i zazwyczaj wymaga to szczegółowej analizy ze strony adwokata lub radcy prawnego).
Powyższe prowadzi do dość prostego wniosku. Jeśli kredytobiorca chce dokonać wcześniejszej spłaty kredytu (np. na skutek sprzedaży mieszkania), to wówczas dużo rozsądniejszym wyborem jest uczynienie tego jeszcze przed wytoczeniem powództwa. W trakcie procesu również można to uczynić, ale komplikuje to dość istotnie proces, wymaga podjęcia szeregu czynności i naraża kredytobiorcę na przynajmniej częściowe przegranie procesu.
Czy wcześniejsza spłata kredytu lub sprzedaż mieszkania może doprowadzić do przegrania w procesie?
W zdecydowanej większości przypadków nie powinno to skutkować przegraniem procesu. Należy jednak pamiętać o powyższych okolicznościach oraz koniecznych czynnościach, jakie muszą zostać podjęte. Jeśli mamy pełnomocnika w sprawie, to koniecznie należy również z nim omówić tę kwestię, tak aby nie pokrzyżować jego taktyki oraz strategii procesowej.
Kredytobiorcy, którzy chcą dowiedzieć się, jak w skrócie wygląda cały proces frankowy, powinni zapoznać się z artykułem, który jest dostępny TUTAJ.
