“Sędzia, który zawarł z bankiem będącym stroną postępowania umowę kredytu hipotecznego denominowanego lub indeksowanego we frankach szwajcarskich, nie jest z tej przyczyny wyłączony z mocy ustawy w sprawie, której przedmiotem są roszczenia związane z taką umową zawartą przez ten bank z innym podmiotem”. Takie jest sedno najnowszej uchwały Sądu Najwyższego ws. III CZP 83/22
Sędzia frankowicz
W sprawach frankowych bardzo często banki składają wnioski o wyłączenie sędziego z powodu posiadania kredytu frankowego. W zależności od sądu do chwili obecnej występowała różna praktyka- jeni sędziowie orzekali a inni wyłączali się od prowadzenia sprawy. W sytuacji w której dany sędzie unieważnił umowę bank zawsze w apelacji wskazywał na zarzut braku obiektywizmu w sprawie.
Wyłączenie sędziego frankowicza ze sprawy
W końcu Sąd Apelacyjny w Gdańsku zwrócił się do Izby Cywilnej Sądu Najwyższego o zapytaniem, czy sędzia, który zawarł z bankiem będącym stroną postępowania umowę o kredyt hipoteczny we frankach szwajcarskich, a podstawą żądania jest ustalenie nieważności takiej umowy, jest wyłączony z mocy ustawy od rozpoznania takiego sporu. I czy może być wyłączony na wniosek?
Sąd Najwyższy, wcześniej podzielał pogląd, iż sędzie frankowicz winien być wyłączany z orzekania w sprawie- tak m.in w uchwale SN sygn. IV CSK 279/18).
Obecnie Sąd zaprezentował odmienne stanowisko. Równocześnie Sąd Najwyższy wyłączył od orzekania w sprawach dotyczących kredytu (pożyczki hipotecznej) powiązanych z frankiem szwajcarskim – na podstawie art. 49 k.p.c. – sędziów Sądu Najwyższego, będących stronami takich umów. Sąd podkreślił, iż “ze względu na ustrojową pozycję Sądu Najwyższego, sposób oddziaływania jego orzeczeń na judykaturę sądów powszechnych i brak utrwalonej linii orzeczniczej, nie można wykluczyć obawy, że uczestnicząc w kształtowaniu przyszłego kierunku orzecznictwa sędzia Sądu Najwyższego byłby postrzegany jako kierujący się innymi względami niż wyłącznie merytoryczne, skoro kierunek ten może wpływać na zasadność jego roszczeń wobec banku dochodzonych aktualnie lub których dochodzenia w przyszłości nie wyklucza. Rzeczywista zasadność tej obawy nie ma znaczenia; rozstrzygająca jest możność jej powstania i obiektywnie uzasadniony charakter (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 maja 2022 r., II CSKP 288/22 i II CSKP 989/22)”.
