Zazwyczaj wadliwość umów kredytów frankowych odnosi się do arbitralnego i niekontrolowanego sposobu rozliczania przez banki wypłaty kredytu bądź też jego spłaty. Czasami jednak zdarza się tak, że wzorce umów zawierają także inne nieprawidłowości, które w procesie można (a wręcz należy) wykorzystać na korzyść kredytobiorców.
Taka sytuacja dotyczy m.in. umów frankowych zawieranych przez dawny Kredyt Bank. Bank ten w swoich wzorcach wielokrotnie posługuje się sformułowaniem „denominowany”, co sugerowałoby, że zaciągany przez kredytobiorców kredyt jest kredytem denominowanym. Czy jednak faktycznie kredytobiorcy zawierali tego typu umowę? O tym, w naszym dzisiejszym artykule.
Czym różnią się kredyty indeksowane, od denominowanych i walutowych
W prawie bankowym wyróżniamy 3 typy kredytów powiązanych lub opartych na walucie obcej:
- kredyty walutowe – charakteryzują się tym, że kwota kredytu jest wyrażona w walucie obcej (np. kwota kredytu wynosi 45.000 CHF), wypłata i spłata również odbywają się w walucie obcej (oznacza to, że kredytobiorca otrzymuje z Banku franki szwajcarskiej, jak również od samego początku wpłaca do Banku franki), a także saldo jest wyrażone w walucie obcej,
- kredyty denominowane – te kredyty charakteryzują się tym, że kwota kredytu, jak i saldo są wyrażone w walucie obcej, ale już wypłata i spłata kredytu następuje w złotych polskich (oznacza to, że kredytobiorca w dniu podpisania umowy kredytu zna jego saldo, ale nie zna dokładnej kwoty, która zostanie mu wypłacona. Dodatkowo mimo wskazania w umowie kwoty kredytu w CHF, kredytobiorca ma wypłacone złotówki oraz spłaca (przynajmniej początkowo) kredyt również w złotówkach),
- kredyty indeksowane – te kredyty charakteryzują się tym, że kwota kredytu jest wyrażona w złotówkach, a dodatkowo wypłata i spłata kredytu następuje również w złotówkach (w tym przypadku kredytobiorca w dniu podpisania umowy wie, w jakiej wysokości Bank wypłaci mu kredyt, ale nie zna wysokości jego salda, czyli realnego zadłużenia).
Najprostszym sposobem na zweryfikowanie, czy umowa jest kredytem denominowanym, czy też indeksowanym jest sprawdzenie kwoty kredytu. Jeśli jest wyrażona w PLN, to wówczas jest to kredyt indeksowany, jeśli natomiast kwota jest wyrażona w CHF, to wówczas jest to kredyt denominowany.
Denominacja, czy indeksacja w umowach dawnego Kredyt Banku, obecnie Santander?
Przyjrzyjmy się teraz standardowej umowie zawartej z d. Kredyt Bank S.A.
Z wcześniejszej części artykułu, wiemy już, że kredyty indeksowane charakteryzują się tym, że kwota kredytu jest wskazana w PLN. Powyższe postanowienie umowy wskazuje zatem jednoznacznie, że kredyty udzielane przez Kredyt Bank S.A. były kredytami indeksowanymi, a nie denominowanymi.
Dlaczego zatem Bank wskazuje w treści umowy kredytu, że kwota kredytu jest denominowana (waloryzowana) w walucie CHF? Wynika to najprawdopodobniej z tego, że na początkowym etapie udzielania kredytów wadliwie został sporządzony wzorzec umowy, a w kolejnych latach był on bezrefleksyjnie wykorzystywany przez pracowników Banku.
Przykład: Wyjaśniając w czym tkwi problem, można to przedstawić poprzez porównanie do takiej sytuacji, w której zawieramy umowę z dealerem samochodowym na kupno auta marki BMW, a mamy podstawiony pod dom samochód marki Volkswagen. O ile w przypadku auta, od razu zauważylibyśmy różnicę, o tyle w przypadku rodzaju kredytu było to zdecydowanie trudniejsze, gdyż przeciętny kredytobiorca nie jest specjalistą z zakresu bankowości.
umowy Kredyt Bank
Dlaczego to tak ważne, jaki typ kredytu został udzielony kredytobiorcy?
Bank w trakcie procesu podniesie wiele argumentów, które nie zawsze będą pokrywały się z rzeczywistością. Bank wskaże m.in. że kredytobiorca był dokładnie poinformowany o tym, jaki typ kredytu zaciągnął, w jaki sposób zostanie on rozliczony, jakie ryzyko się z nim wiąże itd. Oczywiście, w zdecydowanej większości przypadków taka sytuacja nie miała miejsca i Sąd w tym celu przesłuchuje strony (kredytobiorców), aby ustalić, jak wyglądało to naprawdę.
I tutaj w przypadku Kredyt Bank S.A. pojawia się dodatkowy argument dla pełnomocnika kredytobiorców. Otóż, nawet jeśli hipotetycznie założymy, że pracownik banku faktycznie starał się przekazać jakieś informacje, to nie sposób ustalić, jakiego typu kredytu one dotyczyły (czy kredytu indeksowanego, jaki faktycznie zaciągnął kredytobiorca, czy też kredytu denominowanego, o którym wspomina Bank w umowie).
Nadto, mamy również dodatkowy argument do zdyskredytowania świadków Banku. Bo jeśli nawet założymy, że mieli wiedzę na temat kredytów powiązanych z CHF, to dlaczego zawierali umowy kredytów indeksowanych do CHF, na wzorcach umów odnoszących się do kredytów denominowanych? Zwykle świadkowie banku nie potrafią sobie poradzić z tego typu pytaniem.
umowy Kredyt Bank
Podsumowanie
Mając na uwadze powyższe okoliczności, z całą stanowczością należy wskazać, że kredyty zawierane przez Kredyt Bank S.A. nie były kredytami denominowanymi, lecz kredytami indeksowanymi. Przyznają to często sami pełnomocnicy banku, którzy w odpowiedzi na pozew swoją argumentację odnoszą do kredytów indeksowanych.
